Bei toscano, unieke volksmuziek uit Toscane

I Cardellini di Castel del Piano - Bei toscanoDe mensen met wie ik hier dagelijks omga, vragen zich wel eens af waarom ik als immigrant vaak meer weet over de geschiedenis en de cultuur van de Amiata dan zij zelf. Dat heb ik gewoon te danken aan het feit dat ik jaar in jaar uit met Belgische vrienden en vakantiegangers door deze bergstreek van Toscane toer om hen kennis te laten maken met de plaatselijke gebruiken en tradities.

Tot mijn grote spijt bleef de volkstraditie die ik zelf de mooiste vind, zestien jaar lang voor mij verborgen. En was het nota bene een Belgische vriend die er mij hier, in mijn eigen omgeving, attent op maakte. In zijn auto lag een hoop CD’s, waaronder een van de Cardellini del Fontanino. Die volksmuziekgroep bleek afkomstig te zijn uit Castel del Piano, het buurstadje en de historische rivaal van Arcidosso. Mijn stomheid vervulde mijn vriend op zijn beurt met ongeloof, want de Cardellini hadden volgens hem al enkele optredens in Europese hoofdsteden achter de rug.

Als groep bestaan de Cardellini del Fontanino sinds 1956. In werkelijkheid is hun muziek-, stem- en koortraditie waarschijnlijk zo oud als deze bergstreek zelf. Hun unieke zangtechniek, de “bei toscano“,  wordt uitsluitend door mannen beoefend en is in Europa alleen vergelijkbaar met het Zwitserse jodelen, de trallalera uit Genua en de Sardijnse tenores.

De Cardellini uit Castel del Piano zijn op dit ogenblik de enigen die in Toscane de traditie van de bei toscano voortzetten. De eerste zanger of primo is een tenor. Hij wordt vergezeld door bei-bei of middelstemmen en holda of corda, bassen. De primo geeft de aanzet. Hij of een andere, jongere, tenor zingt de hoofdmelodie, terwijl de bassen en middelstemmen de begeleidende “muziek” improviseren. Het repertorium bestaat uit volksliedjes die oorspronkelijk alleen mondeling werden overgeleverd.

De meeste inwoners van de Amiata beschouwen de bei-bei van Castel del Piano helaas als minderwaardige café-, straat- en volksmuziek. Ze schenken dan ook weinig of geen aandacht aan de concerten van de Cardellini del Fontanino. Dat is dus de reden waarom ik zestien jaar lang niets over hen vernam. Sergio, de primo van de Cardellini, is op dit ogenblik bovendien meer dan tachtig jaar oud. Hij vertelde mij dat ze pas nu, na jaren, eindelijk weer enkele jonge mannen bereid hebben gevonden om deze totaal ondergewaardeerde zang- en muziektraditie onder zijn begeleiding voort te zetten.

Persoonlijk laat ik geen enkel concert meer aan mijn neus voorbijgaan, want deze muziek beluisteren, is telkens weer een overweldigende en emotionele ervaring. Bedankt dus Frans Denissen, omdat je me gewezen hebt op deze prachtige muziek… en nog eens van harte gelukgewenst met de Martinus Nijhoff-prijs voor je schitterende vertalingen van Italiaanse literaire meesterwerken!

Over Frauke G.Joris

Vertaler en tekstschrijver Italiaans - Nederlands
Dit bericht is geplaatst in Italië van binnen, Radio Italia, Toscane en getagd , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , . Bookmark de permalink.

2 Reacties op Bei toscano, unieke volksmuziek uit Toscane

  1. Carlo zegt:

    Mooi maar klinkt niet zo Italiaans :-)

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

*

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>